Van cổng ty nổi là loại van cổng có phần ty van nâng lên và hạ xuống bên ngoài thân van khi thực hiện thao tác đóng mở. Đây là dòng van được sử dụng phổ biến trong hệ thống cấp nước, PCCC, dầu khí và các hệ thống đường ống công nghiệp, đặc biệt tại những vị trí cần dễ dàng quan sát trạng thái đóng mở của van.

Khác với van cổng ty chìm, ty của van cổng ty nổi sẽ nhô lên khi van mở và hạ xuống khi van đóng. Đặc điểm này giúp người vận hành có thể nhận biết trạng thái của van bằng mắt thông qua vị trí của ty.

Van cổng ty nổi là gì?

Van cổng ty nổi còn được gọi là van cổng ty nâng, van cổng ty ngoài hoặc van cổng OS&Y tùy theo cấu tạo.

Tên tiếng Anh phổ biến là Rising Stem Gate Valve. Trong hệ thống PCCC, cấu hình OS&Y (Outside Screw and Yoke) cũng thường được sử dụng.

Đặc điểm nhận biết của van là khi xoay tay quay theo chiều mở, ty van di chuyển lên phía trên. Khi đóng van, ty hạ xuống.

Van cổng ty nổi tiếng Anh là gì?

• Rising Stem Gate Valve: van cổng ty nổi.
• Rising Stem Gate Valve: van cổng ty nâng.
• OS&Y Gate Valve: van cổng kiểu OS&Y.
• Outside Screw and Yoke Gate Valve: van cổng có vít và gông bên ngoài.

Cấu tạo van cổng ty nổi

Van cổng ty nổi có cấu tạo gồm thân van, cánh van, ty van, tay quay và các bộ phận làm kín.

1. Thân van

Thân van là bộ phận bao quanh đường dòng chảy và chịu áp lực của hệ thống. Vật liệu thường gặp gồm gang, gang cầu, thép carbon hoặc inox tùy dòng sản phẩm.

2. Cánh van

Cánh van di chuyển lên xuống để đóng hoặc mở dòng chảy. Tùy thiết kế, cánh có thể là dạng nêm, song song hoặc cánh bọc cao su.

3. Ty van

Ty van nổi là bộ phận đặc trưng. Khi vận hành van, ty di chuyển theo chiều lên hoặc xuống và có thể quan sát được từ bên ngoài.

4. Tay quay

Tay quay truyền lực đến ty van, giúp người vận hành đóng hoặc mở van.

5. Gông van

Ở cấu hình OS&Y, phần gông nằm bên ngoài thân van và hỗ trợ cơ cấu ty van. Thiết kế này giúp ty và cơ cấu vận hành dễ quan sát.

6. Gioăng làm kín

Gioăng có nhiệm vụ hạn chế rò rỉ tại các vị trí làm kín. Vật liệu gioăng được lựa chọn theo môi chất và nhiệt độ làm việc.

Nguyên lý hoạt động của van cổng ty nổi

Van cổng ty nổi sử dụng chuyển động tịnh tiến của cánh van để đóng hoặc mở đường ống.

1. Xoay tay quay theo chiều mở.
2. Ty van quay và di chuyển lên trên.
3. Cánh van được nâng lên khỏi đường dòng chảy.
4. Dòng môi chất đi qua van.
5. Khi xoay tay quay theo chiều đóng, ty van hạ xuống.
6. Cánh van hạ xuống và tiếp xúc với bề mặt làm kín.
7. Dòng chảy được ngăn lại.

Do ty di chuyển lên xuống bên ngoài nên người vận hành có thể dễ dàng nhận biết trạng thái tương đối của van.

Đặc điểm của van cổng ty nổi

• Ty van nâng lên khi mở.
• Có thể quan sát trạng thái van thông qua vị trí ty.
• Thường được sử dụng trong hệ thống PCCC.
• Có nhiều lựa chọn về vật liệu và kích thước.
• Phù hợp với các hệ thống yêu cầu kiểm tra trạng thái van trực quan.
• Có thể sử dụng tay quay hoặc kết hợp bộ truyền động tùy thiết kế.

Thông số kỹ thuật van cổng ty nổi

Thông số	Thông tin tham khảo
Tên sản phẩm	Van cổng ty nổi
Tên tiếng Anh	Rising Stem Gate Valve
Cấu hình	Rising Stem / OS&Y
Vật liệu thân	Gang, gang cầu, thép carbon, inox
Vật liệu cánh	Gang, gang cầu hoặc theo model
Ty van	Inox hoặc vật liệu theo model
Gioăng	EPDM, NBR, PTFE hoặc theo model
Kết nối	Mặt bích
Kích thước	DN50 – DN600 hoặc theo model
Áp suất	PN10, PN16, Class hoặc theo model
Môi chất	Nước và môi trường phù hợp
Vận hành	Tay quay hoặc bộ truyền động

Lưu ý: Thông số thực tế cần được kiểm tra theo catalogue của từng nhà sản xuất, đặc biệt đối với áp suất, nhiệt độ, tiêu chuẩn kết nối và vật liệu.

Van cổng ty nổi có những kích thước nào?

Van cổng ty nổi có nhiều kích thước khác nhau, đáp ứng hệ thống đường ống từ nhỏ đến lớn.

Kích thước	Quy đổi gần đúng	Ứng dụng tham khảo
DN50	2″	Cấp nước, PCCC
DN65	2 1/2″	PCCC
DN80	3″	Cấp nước, công nghiệp
DN100	4″	PCCC, cấp nước
DN125	5″	Công nghiệp
DN150	6″	Đường ống chính
DN200	8″	Cấp nước lưu lượng lớn
DN250	10″	Công nghiệp
DN300	12″	Đường ống chính
DN400	16″	Hệ thống lớn
DN500	20″	Công nghiệp
DN600	24″	Hệ thống lưu lượng lớn

Van cổng ty nổi dùng ở đâu?

Van cổng ty nổi được sử dụng trong nhiều hệ thống đường ống, đặc biệt tại những vị trí cần quan sát trạng thái của van.

• Hệ thống phòng cháy chữa cháy.
• Hệ thống cấp nước.
• Trạm bơm.
• Nhà máy xử lý nước.
• Hệ thống đường ống công nghiệp.
• Nhà máy sản xuất.
• Hệ thống dầu khí phù hợp với vật liệu và thiết kế.
• Hệ thống cần kiểm tra trực quan trạng thái van.

Van cổng ty nổi trong hệ thống PCCC

Van cổng ty nổi, đặc biệt cấu hình OS&Y, thường được sử dụng tại các vị trí cần kiểm soát và quan sát trạng thái van trong hệ thống PCCC.

Khi van mở, ty van nâng lên; khi van đóng, ty hạ xuống. Điều này giúp nhân viên vận hành dễ dàng nhận biết trạng thái tương đối của van mà không cần chỉ dựa vào tín hiệu điện.

Tuy nhiên, việc sử dụng trong hệ thống PCCC phải căn cứ vào tiêu chuẩn áp dụng, hồ sơ thiết kế và yêu cầu chứng nhận của công trình.

Van cổng ty nổi và van cổng ty chìm

Tiêu chí	Van cổng ty nổi	Van cổng ty chìm
Tên tiếng Anh	Rising Stem Gate Valve	Non-Rising Stem Gate Valve
Ty van	Nâng lên khi mở	Không nâng lên bên ngoài
Quan sát trạng thái	Dễ quan sát qua vị trí ty	Khó nhận biết bằng ty
Chiều cao	Cần không gian phía trên	Gọn hơn
Ứng dụng	PCCC, cấp nước, công nghiệp	Cấp nước, PCCC, công nghiệp

Van cổng ty nổi có ưu điểm gì?

• Dễ nhận biết trạng thái đóng/mở bằng vị trí của ty van.
• Phù hợp với những hệ thống yêu cầu kiểm tra trực quan.
• Cấu hình OS&Y thuận tiện cho việc quan sát cơ cấu van.
• Có nhiều kích thước và cấp áp suất.
• Có thể sử dụng cho hệ thống cấp nước và PCCC phù hợp.
• Có nhiều lựa chọn vật liệu.

Nhược điểm của van cổng ty nổi

• Cần không gian phía trên để ty van có thể nâng lên.
• Chiều cao tổng thể lớn hơn van cổng ty chìm ở cùng kích thước trong nhiều thiết kế.
• Ty van nằm bên ngoài cần được bảo vệ khỏi va đập và môi trường gây ăn mòn.
• Không phù hợp với những vị trí bị giới hạn chiều cao nếu không có giải pháp lắp đặt phù hợp.

Van cổng ty nổi có tín hiệu điện

Trong một số hệ thống, van cổng ty nổi có thể được tích hợp công tắc giám sát để truyền tín hiệu về tủ điều khiển hoặc hệ thống PCCC.

Cấu hình này cho phép hệ thống vừa có khả năng quan sát trực quan qua ty van, vừa có thể giám sát trạng thái bằng tín hiệu điện.

Cần phân biệt rõ van cổng ty nổi có công tắc giám sát với van cổng điều khiển điện. Công tắc giám sát chỉ phản hồi trạng thái; nó không đồng nghĩa với việc van được đóng mở bằng motor điện.

Cách lựa chọn van cổng ty nổi

1. Chọn kích thước DN

Lựa chọn DN dựa trên đường kính đường ống, lưu lượng và yêu cầu thiết kế.

2. Xác định áp suất

Cần lựa chọn cấp áp suất phù hợp với áp suất làm việc thực tế của hệ thống.

3. Kiểm tra vật liệu

Vật liệu thân, cánh, ty và gioăng cần tương thích với môi chất, nhiệt độ và môi trường lắp đặt.

4. Kiểm tra tiêu chuẩn mặt bích

Van và đường ống phải sử dụng tiêu chuẩn kết nối tương thích, chẳng hạn PN10, PN16, BS, JIS hoặc tiêu chuẩn khác tùy thiết kế.

5. Xác định không gian lắp đặt

Do ty van sẽ nâng lên khi mở, cần kiểm tra khoảng không phía trên van trước khi lắp đặt.

6. Kiểm tra yêu cầu PCCC

Nếu sử dụng cho hệ thống PCCC, cần kiểm tra đúng tiêu chuẩn và chứng nhận mà công trình yêu cầu.

7. Xác định có cần tín hiệu giám sát hay không

Nếu cần đưa trạng thái van về tủ điều khiển, nên lựa chọn model có công tắc giám sát phù hợp.

Hướng dẫn lắp đặt van cổng ty nổi

1. Kiểm tra DN và tiêu chuẩn mặt bích.
2. Kiểm tra chiều dài và kích thước van.
3. Đảm bảo đủ không gian phía trên cho ty van.
4. Vệ sinh đường ống và mặt bích.
5. Lắp gioăng phù hợp.
6. Căn chỉnh van đồng tâm với đường ống.
7. Lắp và siết bu lông đều.
8. Kiểm tra khả năng nâng hạ của ty.
9. Đóng mở thử van.
10. Kiểm tra rò rỉ trước khi đưa vào vận hành.

Bảo dưỡng van cổng ty nổi

• Kiểm tra khả năng đóng mở của van.
• Kiểm tra ty van.
• Kiểm tra ren và cơ cấu truyền động.
• Kiểm tra tình trạng ăn mòn của ty.
• Kiểm tra gioăng làm kín.
• Kiểm tra mặt bích và bu lông.
• Kiểm tra công tắc giám sát nếu có.
• Thực hiện bảo dưỡng theo hướng dẫn của nhà sản xuất.

Báo giá van cổng ty nổi

Giá van cổng ty nổi phụ thuộc vào kích thước, vật liệu, áp suất, tiêu chuẩn, thương hiệu và các tùy chọn đi kèm.

Yếu tố	Ảnh hưởng đến giá
Kích thước DN	DN lớn thường có giá cao hơn
Vật liệu thân	Gang, gang cầu, thép, inox có mức giá khác nhau
Áp suất	Cấp áp suất càng cao có thể yêu cầu cấu tạo khác
Tiêu chuẩn	BS, DIN, JIS, ANSI hoặc tiêu chuẩn khác
Thương hiệu	Xuất xứ và thương hiệu ảnh hưởng đến giá
Công tắc giám sát	Có thể làm tăng giá thành

Để nhận báo giá chính xác, nên cung cấp DN, PN/Class, vật liệu, tiêu chuẩn mặt bích, thương hiệu và số lượng.

Mua van cổng ty nổi ở đâu?

DTA Việt Nam cung cấp các dòng van công nghiệp và thiết bị đường ống, trong đó có van cổng ty nổi phục vụ hệ thống cấp nước, PCCC và các ứng dụng công nghiệp.

Khi mua van, nên yêu cầu catalogue, thông số kỹ thuật, xuất xứ, chứng nhận chất lượng và chứng nhận liên quan nếu công trình có yêu cầu.

CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ THIẾT BỊ DTA VIỆT NAM

• Địa chỉ: Dong Tri Village, Thanh Tri Commune, Hanoi City, Vietnam
• Điện thoại: +84 961332786
• Email: kt.dtavietnam@gmail.com
• Website: dtavietnam.com

Câu hỏi thường gặp về van cổng ty nổi

Van cổng ty nổi là gì?

Van cổng ty nổi là loại van cổng có ty van nâng lên khi mở và hạ xuống khi đóng. Tên tiếng Anh là Rising Stem Gate Valve.

Van cổng ty nổi có phải van OS&Y không?

Không phải mọi van cổng ty nổi đều đồng nghĩa hoàn toàn với OS&Y. OS&Y là một cấu hình trong đó cơ cấu vít và gông nằm bên ngoài. Khi lựa chọn cần kiểm tra đúng cấu tạo của model.

Van cổng ty nổi có dùng cho PCCC không?

Có thể sử dụng nếu sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn, chứng nhận và yêu cầu kỹ thuật của hệ thống PCCC.

Van cổng ty nổi có tín hiệu điện không?

Có những model được tích hợp công tắc giám sát. Công tắc này dùng để phản hồi trạng thái van về hệ thống giám sát, không phải motor tự động đóng mở van.

Van cổng ty nổi khác van cổng ty chìm như thế nào?

Van cổng ty nổi có ty nâng lên khi mở, trong khi van cổng ty chìm giữ ty bên trong và không nâng lên bên ngoài. Vì vậy, van ty nổi dễ quan sát trạng thái hơn nhưng cần nhiều không gian phía trên.

Van cổng ty nổi có những kích thước nào?

Các kích thước phổ biến gồm DN50, DN65, DN80, DN100, DN125, DN150, DN200, DN250, DN300 và lớn hơn tùy nhà sản xuất.

Kết luận

Van cổng ty nổi là dòng van cổng có ưu điểm nổi bật là ty van nâng lên khi mở và hạ xuống khi đóng, giúp người vận hành dễ dàng nhận biết trạng thái của van. Đây là cấu hình được sử dụng trong nhiều hệ thống cấp nước, PCCC và công nghiệp.

Trước khi lựa chọn, cần xác định chính xác DN, áp suất, vật liệu, tiêu chuẩn kết nối, môi chất, không gian lắp đặt và yêu cầu tín hiệu giám sát. Đặc biệt, với hệ thống PCCC cần lựa chọn sản phẩm phù hợp với tiêu chuẩn và yêu cầu của công trình.